Климакстың басталуы немесе менопауза — кез-келген әйелдің өмірінде болатын кезең. Ол гормоналды баланстың өзгеруімен сипатталады: ол азаяды, содан кейін жүкті болу мүмкіндігі толығымен жоғалады, етеккір тоқтайды. Бұл аналық бездер қартаю процесінің нәтижесінде жыныстық гормондарды аз шығарғанда пайда болады.
Менопауза кезеңінде және одан кейін көптеген әйелдер ағзада кальций тапшылығы проблемасына тап болады. Неліктен бұлай болады? Менопауза кезінде басқа функциялармен қатар сүйек тінінің бұзылуын және сүйектен кальцийдің шайылуын тежейтін эстроген – гормондардың синтезі төмендейді. Бұл жалпы ыңғайсыздыққа ғана емес, сонымен қатар остеопороз сияқты ауыр аурулардың дамуына әкелуі мүмкін.
Менопауза кезінде остеопороз несімен қауіпті?
Остеопороз - сүйек массасының төмендеуімен және сүйек тінінің құрылымының бұзылуымен сипатталатын қаңқаның метаболикалық ауруы. Нәтижесінде адам азғантай ғана жарақаттанған кезде сүйегі сынады: көбінесе омыртқалар, жамбас сүйегінің мойыны, иық сүйегінің проксимальды бөлігі сынады.
Постменопаузалық остеопороз неден дамиды?
Ағзадағы эстроген өндірісінің төмендеуі сүйектің жоғалуына әкеледі: жыныстық гормондардың жетіспеушілігі сүйек метаболизмінің жеделдеуіне әкеледі: сүйек тіндері ериді, ал оның орнында жаңасы пайда болмайды. Сүйектер жұқарып, толық және сынғыш болады. Статистика көрсеткендей, менопаузаның алғашқы 15 жылында әйел сүйек тінінің 75% жоғалтуы мүмкін.2
Кейбір әйелдерде менопауза кезінде остеопороздың даму қаупі жоғары. Неліктен?1, 3

-
жасы;
-
дене салмағының индексі 20 кг/м2-ден аз (салмақ тапшылығы);
-
дене салмағы 57 кг-нан аз;
-
отбасындағы остеопороз жағдайлары;
-
темекі шегу;
-
алкогольді теріс пайдалану;
-
қандағы жыныстық гормондардың төмен деңгейі (бұрын аналық бездерді алып тастау, эстроген синтезін тежейтін препараттарды қабылдау салдарынан);
-
тамақтағы кальцийдің төмен мөлшері;
-
D дәруменінің тапшылығы;
-
тұзды шамадан тыс тұтыну;
-
төмен физикалық белсенділік.
Белгілі бір қауіп факторлары бар:
Бұл қауіп факторларының болуы әйелдің міндетті түрде остеопорозды дамытатынын білдірмейді. Алайда, оның қауіптілігі едәуір артады және алдын-алу шаралары оларды азайтуға көмектеседі: құрамында кальций бар тағамдарды көп тұтыну және арнайы препараттарды қабылдау.
Климакс кезінде кальций неге соншалықты маңызды?
Кальций - бұл сүйектер мен тістерде ғана емес, сонымен қатар дененің көптеген жүйелерінің жұмысына көмектесетін дененің макроэлементі. Оның көп бөлігі сүйек тінінде кездеседі, сондықтан оның жетіспеушілігі ең алдымен қаңқа мен сүйектердің күйінен көрінеді. Сондықтан остеопороздың алдын алу және емдеу үшін ағзадағы кальций тепе-теңдігін сақтау өте маңызды.2
-
витаминдер мен минералдарға бай дұрыс тамақтануды ұйымдастыру;
-
сүйектердің минералды шайылуын тудыратын тағамнан бас тарту (тұз, кофе, қант мөлшерін азайту);
-
белсенді өмір салтын ұстану;
-
жаман әдеттерден бас тарту;
-
жалпы денсаулық жағдайы бойынша дәрігерлердің ұсынымдарын сақтау.
Менопауза кезінде остеопороздың алдын алу үшін не істеу керек?

Остеопороздың алдын алу және емдеу кезінде менопауза кезінде кальцийдің қалыпты деңгейін сақтау өте маңызды.
Климакс кезіндегі кальций препараттары
Климакс кезеңіндегі өзгерістер әйел ағзасының көптеген жүйелерінде болатынын есте ұстаған жөн, сондықтан әр әйелдің жеке ерекшеліктерін ескеретін кешенді тәсіл денсаулықты сақтаудың ең жақсы тәсілі болып табылады.
Ең алдымен, жалпы ағзаның жағдайы туралы дәрігерден кеңес алу керек, содан кейін құрамында қажетті минералдар, дәрумендер мен элементтер бар препараттарды қолдану керек.
Мысалы, ағзадағы кальцийдің сіңуі D дәруменінің тепе-теңдігіне байланысты, сондықтан оның құрамын кальций препараттарында ескеру қажет. D дәрумені ағзаға кальцийді жеткілікті мөлшерде қабылдаған кезде оның ішекте сіңуін 70-80% белсендіре алады, осылайша оны қабылдаудың үлкен тиімділігін қамтамасыз етеді.1, 4
Дәл осы препараттарға Кальций-Д3 Никомед және Кальций-Д3 Никомед Форте жатады.
Кальций-Д3 Никомедтің құрамында бір таблеткада 500 мг кальций және 200 МЕ Д3 дәрумені бар. Ересектерге арналған тәуліктік доза - 2 таблетка, 60 немесе 120 таблеткаға бір пакет 1 немесе 2 толық курсқа жеткілікті.
Кальций - Д3 Никомед Форте құрамында 500 мг кальций және 400 МЕ Д3 дәрумені бар, күніне 2 таблеткадан қабылданады.5, 6
Әдебиет
- М.А.Тарасова, М.И.Ярмолинская, Е.А.Златина, Ю.А.Дегтярева ПОСТМЕНОПАУЗАЛЫҚ ОСТЕОПОРОЗДЫҢ ҚАУІП ФАКТОРЛАРЫ
- Доброхотова Ю.Э., Дугиева М. З. Постменопаузалық остеопороз: қазіргі алдын алу және емдеу стратегиясындағы кальций препараттары. РМЖ. 2017.
- Тарасова М.А., Ярмолинская М.И., Златина Е.А., Дегтярева Ю. А. Постменопаузалық остеопороздың қауіп факторлары. Ресейлік отбасылық дәрігер. 2007.
- Ершова О.Б., Белова К. Ю. Ревматологиядағы кальций препараттарының рөліне заманауи көзқарас. РМЖ, № 20,1152-бет. 2004.
- Кальций-Д3 Никомед препаратын медициналық қолдану жөніндегі нұсқаулық.
- Кальций‑Д3 Никомед Форте препаратын медициналық қолдану жөніндегі нұсқаулық.



